CinéDialoog: Clara Haskil – Le mystère de l’interprète (2017) in de Balie te Amsterdam- 7, 8, 11 en 13 december
Op zondag 7 december 2025 om 14.00 uur, wordt in de Balie te Amsterdam de documentaire Clara Haskil – Le mystère de l’interprète (2017) van Pascal Clinge & Prune Caillet vertoond. Dit programma wordt herhaald op 8, 11 en 13 december aldaar, maar zonder inleiding.
Hans Heg zal daarbij de spreker zijn.
Clara Haskil remembered
Precies 65 jaar geleden overleed de Roemeense/Zwitserse pianiste Clara Haskil, een van de meest gevoelige en integere musici van de twintigste eeuw. Haskils leven was getekend door tegenslag en ziekte, maar haar spel bleef een toonbeeld van zuiverheid en eerlijkheid.
Clara Haskil stond bekend om haar ongekende vermogen om de muziek zelf te laten spreken. Zonder effectbejag, zonder virtuoze opsmuk – alleen de componist, de partituur en haar onnavolgbare gevoeligheid. Haar interpretaties van Mozart, Schumann en Beethoven behoren tot de meest verfijnde ooit opgenomen, maar haar naam is vandaag nog te weinig bekend buiten de kringen van kenners.
Om haar nalatenschap te vieren en opnieuw onder de aandacht te brengen, verzorgt muziekjournalist Hans Heg een inleiding over haar leven en werk. Hij zal enkele zeldzame opnames laten horen en vertellen over de unieke artistieke integriteit die Haskil haar hele leven kenmerkte.
Na de inleiding vertonen we de documentaire Clara Haskil – Le mystère de l’interprète (2017), waarin de fragiele maar briljante geest van een vrouw wordt afgebeeld die de essentie van muziek belichaamde.
13:45 Deuren open
14:00 Inleiding door Hans Heg
15:00 Vertoning van de film Clara Haskil – Le mystère de l’interprète
Herhaling op 8, 11 en 13 december in De Balie in Amsterdam
Over Hans Heg
Hans Heg (1936) werd geboren in Maartensdijk. Hij begon zijn journalistieke carrière in 1963 in Amsterdam. Eerst als freelancer voor de NRC en het Algemeen Handelsblad. Vanaf 1971 tot 2001 als muziekredacteur en criticus bij de Volkskrant. Daarnaast werkte hij mee aan kunstrubrieken van de NOS en maakte hij documentaires over 40 jaar Holland Festival, Bruno Maderna en Kirill Kondrashin. Na zijn pensionering schreef hij columns voor het blad Klassieke Zaken.
Wie was Clara Haskil?
‘Nooit, zelfs niet onder mijn meest illustere collega’s, heb ik die ongelooflijke en verontrustende vaardigheid en dat pianistische gemak ontmoet, welke zich altijd manifesteerden met een spontane, onberekende, natuurlijke flow van de muziek. Dat wat anderen bereiken door werk, onderzoek en reflectie, lijkt zonder problemen uit de hemel naar Clara te komen.’ Dat schreef de Georgisch-Russische pianist Nikita Magaloff (1912- 1922) over zijn collega Clara Haskil (1895 – 1960), de Roemeens-Joodse pianiste die vele harten gestolen heeft met haar uitzonderlijk pure en magische pianospel. Haar landgenoot en vriend Dinu Lipatti beschreef haar spel als ‘de som van de perfectie op aarde’ en Rudolf Serkin gaf haar, tot Haskils grote schaamte, de bijnaam ‘de perfecte Clara’.
Als klein meisje speelde ze even goed viool als piano, maar ze koos voor de piano nadat een oom in haar het wonderkind herkende en haar in 1905 meenam naar Parijs, waar ze in de klas van Alfred Cortot belandde en in 1907 afstudeerde met de Premier Prix. Problemen met haar gezondheid belemmerden haar internationale carrière, maar uiteindelijk brak Haskil in de laatste tien jaar van haar leven internationaal door als een van de grootste pianisten van de twintigste eeuw. ‘Plotseling wil iedereen me horen en ik speel niet anders dan voorheen!’ constateerde de bescheiden Haskil nuchter.
Niemand minder dan Charlie Chaplin, met wie Haskil innig bevriend raakte, was een van haar grootste fans. Door een noodlottige val kwam Haskil voortijdig te overlijden, maar haar nalatenschap leeft voort via haar opnames en de Clara Haskil International Piano Competition in Vervey. Paus Franciscus verklaarde dat Haskil een van zijn ‘meest geliefde musici aller tijden’ is en wie naar haar opnames luistert, waaronder haar beroemde Beethoven-cyclus van alle Sonates voor viool en piano met Arthur Grumiaux, begrijpt waarom.
Wenneke Savenije
