Pianist Alim Beysembayev wordt een met alles wat hij speelt
Alim Beysembayev, piano. Werken van: Scarlatti, Ravel en Chopin. Gehoord: Kleine Zaal, Concertgebouw, 14 september 2025
Door Willem Boone
De Sonate in d K 213 van Scarlatti vormde het gedroomde begin van dit recital: het was weer zo’n prachtig kleinood waar deze componist het geheim van bezat. Een meditatief stuk, waarbij je je kunt blijven verbazen over de vindingrijkheid. Het gaat daarbij om veel meer dan een ‘inspelertje’ dat pianisten zouden gebruiken om hun vingers op te warmen. De uit Kazachstan afkomstige pianist Alim Beysembayev (27) speelde het met veel gevoel en met hier en daar kleine versieringen tijdens de herhalingen.
Ravel
Daarna zette hij de Valses nobles et sentimentales van Ravel stevig in, waarbij opnieuw opviel dat hij geheel in de muziek opging, maar zonder al te veel weg te dromen. Beysembayev bezit de gave om bij dit alles geaard te blijven en zich op niets anders dan de muziek te concentreren. Dat is het enige wat voor hem telt en dat hogere doel dient hij met zijn grote talent. Het doet daarbij weldadig aan om te zien hoe geconcentreerd hij is, zonder dat dit gepaard gaat met storende, overbodige gebaren. Zijn tempi waren – zoals dat bij walsen betaamt – aan de niet te snelle kant, zodat ze heel ‘dansbaar’ waren. Hij toonde gevoel voor de subtiliteit van Ravel en zorgde ervoor dat de muziek ging stromen. Prachtig was het pianissimo slot van de laatste wals.
Chopin
De muziek stroomde ook bij de inzet van de 24 Preludes opus 28 van Chopin. Binnen diens oeuvre blijft deze cyclus een hoogtepunt door de afwisselende miniaturen, die ieder op hun eigen manier typerend voor de stijl van deze componist zijn. Nr. 2 klonk beurtelings teder en smartelijk, soms licht aarzelend. Beysembayev kan al spelend aan de piano vragen stellen, zoals in nr 6. De lastige linkerhandpartij in nr 3 klonk licht, in nr 8 stak er een storm op, maar mooi was het decrescendo aan het eind. In al deze preludes straalde het spel van deze jonge pianist rust uit en zelfs in de snelste tempi bleef zijn spel helder en verdoezelde hij niets met het rechterpedaal. Mooi was ook de opbouw van de bekende ‘Regendruppel-prelude’ (waarvan deze bijnaam overigens niet van Chopin zelf afkomstig was!). Hij begon deze in een redelijk gaand tempo en maakte een hoorbaar onderscheid tussen de linkerhand en het dreigende crescendo in de rechterhand, daarbij duidelijk naar een climax toewerkend. Nr 16 is misschien wel de meest virtuoze van de preludes en lijkt nog het meest op een etude: deze klonk in een snel tempo, waarbij de bezetenheid van het stuk goed uitkwam, de linkerhand bleef daarbij steeds duidelijk hoorbaar. Er waren nog tal van andere fraaie details, zoals de herhalende toon in de linkerhand aan het eind van nr 17, tegenover de gedempte rechterhand. Bij nr 19 hoorde je niet hoe moeilijk de linkerhand is. Over het algemeen gold dat de pianist je dwong om met andere oren naar overbekende muziek te luisteren. De opname is op de site van radio 4 te beluisteren en het is zeer de moeite waard om dat te doen. Nr 24 klonk onverbiddelijk, dramatisch en zeker de laatste drie noten klonken idiomatisch: met de juiste intensiteit en zeer duidelijk door het aangehouden rechterpedaal.
Scarlatti
Misschien het mooist waren de toegiften: twee sonates van Scarlatti, respectievelijk in g klein en g groot. Bij de eerste met veel repeterende noten viel op dat Beysembayev echt piano speelt, zonder daarbij aan schaalvergroting te doen. De muziek klonk speels en ook in de sonate in g groot trof de sprankeling van zijn spel: wat een aanstekelijke, feestelijke muziek en wat een speelvreugde sprak eruit! Deze pianist zou van mij zo terug mogen komen om een uur (of nog langer!) alleen maar Scarlatti te spelen. Het zou niet eens zo’n gek idee zijn, want de muziek is er veelzijdig en geniaal genoeg voor!
Willem Boone
Info:
www.concertgebouw.nl
