Recensies

Storioni Trio viert zijn 30ste verjaardag

by Wenneke Savenije 22 januari 2026 333 Views

Storioni Trio speelt werken van Haydn, Clarke en Schubert. Gehoord: 20 januari 2026, Jurriaanse Zaal, De Doelen, Rotterdam.

Door Wenneke Savenije

Nieuwsgierigheid

‘Jongens waren we, maar aardige jongens. Al zeg ik het zelf.’ Die beroemde uitspraak uit Nescio’s Titaantjes (1915) geeft ruim een eeuw later uitstekend de ongedwongen sfeer weer van het avontuurlijke muzikale universum waarin de drie heren van het Storioni Trio opereren. Inmiddels zijn pianist Bart van de Roer, violist Wouter Vossen en cellist Marc Vossen de vijftig al gepasseerd, maar ze hebben nog steeds iets jongensachtigs over zich. Het zijn aardige jongens, zo klinken ze tenminste. Ook al hebben ze alledrie ook een eigen carrière, in het Storioni Trio spelen ze al dertig jaar samen en dat doen ze, zo bleek dinsdag in De Doelen, nog altijd met gretigheid, energie, intensiteit en plezier. Van de Roer: ‘We zijn in 1995 niet begonnen met een strategie. We wilden gewoon zo intens mogelijk samenspelen.’ Volgens Wouter Vossen is de tijd omgevlogen: ‘Voor ons gevoel zaten we gisteren nog op de rand van het podium van de beroemde Kleine Zaal van het Concertgebouw, na afloop van ons eerste concert daar. In de afgelopen 30 jaar hebben we in (bijna) alle uithoeken van onze mooie aardbol gespeeld, in grote, prestigieuze zalen, met beroemde dirigenten, maar ook in kleine kerkjes en op bijzondere locaties. We hebben cd’s opgenomen aan radio-en tv-programma’s meegewerkt en ons eigen Storioni Festival opgericht. Toch lijkt dat allemaal bijzaak; we hebben vooral enorm genoten van onze tijd samen, onze vriendschap met elkaar, ons publiek en het samenwerken met zoveel andere musici! Dat we na 30 jaar nog steeds samen spelen, is geen doel. Het is het gevolg van nieuwsgierigheid. Zolang die er is, blijf je vragen stellen. En zolang we vragen blijven stellen over muziek, blijven we spelen.’ Na dertig jaar is de zekerheid niet toegenomen. ‘Hoe langer je dit doet, hoe minder zeker je wordt,’ verklaart Wouter Vossen: ‘En dat is goed. Het houdt je alert.’ Marc Vossen: ‘De bewijsdrang verdwijnt. Wat ervoor in de plaats komt, is ruimte – voor stilte, risico en twijfel.’

Dialoog

Voor het Storioni Trio, dat behalve het kernrepertoire voor pianotrio ook muziek van hedendaagse componisten als Willem Jeths en Joey Roukens speelt, draait samenspel niet om consensus, maar om dialoog. ‘Kamermuziek is voor ons een gesprek, geen compromis,’ aldus Marc Vossen. ‘Het gaat niet om het gladstrijken van verschillen, maar om het serieus nemen ervan. Goede kamermuziek ontstaat niet uit beleefdheid, maar uit vertrouwen. Je moet reageren op wat de ander doet. We durven nu meer risico te nemen dan in het begin.’ In de loop der jaren groeide het Storioni Trio uit tot een vanzelfsprekende eenheid in verscheidenheid. De drie individuele stemmen bewegen langs elkaar, vullen elkaar aan en reageren op elkaar, maar doen dat als het ware vanuit één adem. ‘In het begin praat je veel,’ zegt Van de Roer, ‘later luister je vooral. Na zoveel jaar herken je elkaars intentie nog vóór het geluid er is.’ Van mooispelerij moeten de drie musici niets hebben: We zijn niet geïnteresseerd in glad spel; frictie mag hoorbaar zijn,’ aldus Wouter Vossen. ‘Elke frase moet iets zeggen – anders is ze overbodig.’ Marc Vossen: ‘Bij een componist als Schubert is het risico groot dat het alleen maar mooi wordt. Dan verdwijnt de urgentie. Daar zijn we alert op.’ Gepolijste uitvoeringen, zowel live als op cd, zijn dan ook niet aan de orde. Van de Roer: ‘Zolang we elkaar blijven uitdagen, is er geen reden om te stoppen. Het moment waarop het comfortabel wordt, is het moment om opnieuw te beginnen.’

Doorlopend proces

Of het nu om ‘oude’ of nieuwe muziek gaat, altijd is er volgens het Storioni Trio de noodzaak om op scherp te staan. Van de Roer: ‘Nieuwe muziek dwingt je om opnieuw te luisteren. Dat neem je automatisch mee in alles wat je speelt.’ Wouter Vossen: ‘Wij willen geen perfecte opname maar een eerlijke. Je bent samen verantwoordelijk voor wat er muzikaal gebeurt, zonder dirigent.’ De zoektocht naar de ideale klank, balans, de juiste tempi en fraseringen, het geheim achter de noten, dat alles gaat altijd door. Dertig jaar Storioni Trio laat zich dan ook niet samenvatten tot een afgerond jubileum. Het is meer een momentopname in een doorlopend proces, waarbij de kamermuziek wordt gezien als uitdaging en ambacht – nuchter, intens, en nooit af. Want het Storioni Trio zoekt steeds opnieuw naar het verhaal van de noten, of het nu om muziek van Haydn, Beethoven, Schubert of Roukens gaat. Het publiek wordt daarbij gezien als actieve partner in crime. ‘We spelen niet vóór het publiek, maar mét het publiek,’ zegt Marc Vossen. ‘De stilte in de zaal is onderdeel van de uitvoering.’ En dan is er sinds 2007 nog het jaarlijkse Storioni Festival in Eindhoven: ‘We wilden een eigenwijs festival dat functioneert als een ecosysteem,’ aldus Wouter Vossen in aanloop naar de laatste editie 2025. ‘Geen etalage, maar een netwerk van musici die elkaar beïnvloeden. Daar horen ook jonge musici bij, die moeten niet aan de zijlijn staan. Kamermuziek hoort niet thuis in een ivoren toren, wij zien de stad als decor en medespeler. Kamermuziek hoeft niet uitgelegd te worden, wie er serieus naar luistert ervaart vanzelf de rijkdom ervan.’

De Doelen

In de Jurriaanse Zaal begon het Storioni Trio met Haydns laatste pianotrio, het Pianotrio nr. 45 in Es, Hob. XV:29. De componist droeg het samen met zijn drie laatste Pianosonates het op aan de Duits-Engelse pianiste Therese Jansen (1770-1843), een pianiste waarin Haydn een groot vertrouwen moet hebben gehad, want de briljante pianopartij van het Pianotrio in Es bruist van levendigheid en fantasie. In het openingsdeel nam pianist Van de Roer vol energie het artistieke voortouw, waarop de strijkers ingetogen commentaar leverden. In het lyrische middendeel traden ook beide strijkers wat expressiever naar voren, de viool in subtiele dialogen met de piano en de cello als harmonisch anker. Inventief, speels en lichtvoetig klonk daarna Haydns Finale.

Vervolgens leidde Wouter Vossen op humoristische wijze de relatief onbekende muziek van de Engels-Amerikaanse altvioliste en componiste Rebecca Clarke (1886-1979) in, die volgens hem drie keer getrouwd was geweest en alleen componeerde nadat er weer een relatie verbroken was. Dat zette de luisteraar in zoverre op het verkeerde been, dat het verleidielijk werd om in Clarke’s Pianotrio in es uit 1921 een verslag te horen van een mislukte relatie (viool en cello doorgaans als geliefden, de piano meer als de steeds ingewikkelder wordende entoruage), maar in werkelijkheid reageerde Clarke in haar boeiende en vernieuwende stuk op de tragiek van de Eerste Wereldoorlog, eindigend in een folklorustisch dansend Allegro vigoroso. Het verhaal van Clarke’s drie huwelijken berust op foutieve informatie: ze trouwde maar één keer in 1944 met de componist en pianist James Friskin. Daarvoor hield ze er oa een lesbische relatie op na met celliste May Muklé, een relatie die abrupt eindigde in 1918-1919, waarna Clarke in een depressie belandde. Clarke, die bevriend was met vele vooraanstaande musici uit haar tijd, componeerde vooral kamermuziek en liederen, vaak met een impressionistische, intens lyrische stijl en een bijzondere gevoeligheid voor kleur en harmonie. Ondanks haar grote talent componeerde zij relatief weinig, mede door gezondheidsproblemen, structureel seksisme en zelftwijfel. Na haar huwelijk met Friskin werd het stil rondom Clarke.

Het Storioni Trio maakte in een gedreven maar niet optimaal organische uitvoering duidelijk dat haar muziek meer aandacht verdient. Tot besluit klonk, als het schitterende pièce de rèsistance van de avond, het Pianotrio in Es, D. 929 opus 100 van Schubert, een van de weinige late werken die de componist kort voor zijn dood zelf hoorde uitvoeren door bevriende musici. Dat moet destijds vijftig adembenemende en bloedstollende minuten opgeleverd hebben, want dit intens dramatische en tegelijkertijd uiterst kwetsbare werk behoort tot de mooiste stukken uit de klassieke canon. De zieke Schubert stortte zijn ziel erin uit en koos niet voor niets voor het droevige tweede deel een Zweeds volkslied met de titel ‘De zon is onder’ als thema. In de indringende maar soms ook een beetje slordige uitvoering van het Strorioni Trio had het contrast tussen lichte en donkere schaduwen misschien nog groter kunnen zijn en de melodieën hadden nog intenser en expressiever kunnen zingen, maar daar stond oprechte betrokkenheid bij het verhaal dat Schubert heeft willen vertellen tegenover, zodat de muziek tot de verbeelding sprak. Als toegift klonken nog een ‘zoete’ Romanze van Schumann en een ‘felle’ Oblivion van Piazzolla.

Wenneke Savenije